STRONE PROWADZI
SIEĆ OBYWATELSKA
WATCHDOG POLSKA

biuro@siecobywatelska.pl
UL. URSYNOWSKA 22/2
02-605 WARSZAWA
DESIGN: RZECZYOBRAZKOWE.PL

RPO sojusznikiem organizacji strażniczych w ich obszarach działań

21 grudnia 2015 roku, Rzecznik Praw Obywatelskich przedstawił ranking problemów, które stanowią największe zagrożenie z punktu widzenia przestrzegania praw człowieka i obywatela w naszym kraju.  Są to:

1.    Brak efektywnych regulacji prawnych i działań administracji w sytuacji skrajnej biedy, wykluczenia społecznego; brak skoordynowanych działań na rzecz przeciwdziałania bezdomności (wiąże się to m.in. z przeszkodami w tworzeniu zasobów lokali komunalnych i socjalnych w gminach oraz programów wyprowadzania z bezdomności, istotnym problemem jest również wykonywanie tzw. eksmisji „na bruk” w przypadku funkcjonariuszy służb mundurowych);

2.    Niski poziom systemu stanowienia prawa (słaba jakość ustaw; brak społecznej a nie tylko prawnej oceny skutków regulacji; przeprowadzanie fasadowych konsultacji społecznych, lub ich pomijanie; skomplikowanie i nieprzejrzystość systemu prawa podatkowego; brak jednolitych standardów publikowania orzeczeń sądowych; zaległości w wykonywaniu wyroków Europejskiego Trybunału Praw Człowieka oraz w ratyfikowaniu umów międzynarodowych istotnych dla ochrony praw jednostki, niewykonywanie wyroków Trybunału Konstytucyjnego m.in. dotyczących stosowania środków operacyjnych przez Policję i inne służby);

3.    Brak efektywnych mechanizmów ścigania sprawców przestępstw motywowanych nienawiścią (bardzo niepokojący jest wzrost liczby przypadków tzw. mowy nienawiści, w szczególności w Internecie oraz brak skutecznych środków wykrywania sprawców tego rodzaju przestępstw; niepokój RPO budzą też akty agresji na tle rasistowskim; ponadto, w obliczu narastającego kryzysu migracyjnego niezbędne jest podjęcie wszechstronnych działań mających na celu stworzenie tzw. Kultury Przyjęcia);

4.    Utrzymują się problemy związane z funkcjonowaniem wymiaru sprawiedliwości (przewlekłość postępowań sądowych; skazywanie i przetrzymywanie w więzieniach osób niepełnosprawnych intelektualnie; więzienia niedostosowane do potrzeb osób z niepełnosprawnościami; nadużywanie przepisów pozwalających na zastosowanie środków zabezpieczających w postaci umieszczenia podejrzanego w zakładzie psychiatrycznym; brak dostatecznej pomocy materialnej dla ofiar przestępstw; niedostateczne wykorzystywanie mediacji; brak ustawy o biegłych sądowych);

5.    Konieczność podjęcia przez państwo działań ochronnych wobec osób wykonujących pracę na postawie umów cywilnoprawnych oraz w ramach samozatrudnienia (chodzi m.in. o przyznanie zatrudnionym w ten sposób osobom niektórych uprawnień pracowniczych; zagwarantowanie efektywniejszego działania Państwowej Inspekcji Pracy; w pespektywie długofalowej uelastycznienie Kodeksu pracy i dostosowanie jego przepisów do aktualnych uwarunkowań społecznych i gospodarczych);

6.    Zbyt niska efektywność środków ochrony przed dyskryminacją i przemocą w rodzinie (brak mechanizmów prawnych gwarantujących jednakową dla wszystkich i skuteczną ochronę przed dyskryminacją; brak spójnej polityki państwa w zakresie zapobiegania i zwalczania przemocy ze względu na płeć; konieczność zwrócenia uwagi na problem przemocy ze względu na wiek i niepełnosprawność);

7.    Zaniechania organów państwa w zakresie zagrożeń wynikających z braku dostatecznej ochrony prywatności i danych osobowych, zwłaszcza w sferze komunikacji elektronicznej (brak oceny skutków regulacji pod kątem ich wpływu na prywatność osób; nasilone monitorowanie aktywności jednostek i transmisji danych w Internecie; brak regulacji prawnej monitoringu wizyjnego; rozrastające się bazy danych genetycznych bez podstawy prawnej);

8.    Brak skutecznych rozwiązań prawnych w odniesieniu do problemów związanych z reprywatyzacją i zwrotem nieruchomości wywłaszczonych na cele publiczne, które do dziś nie zostały zagospodarowane (potrzeba odpowiedniego zabezpieczenia praw byłych właścicieli, jak i obecnych użytkowników a także samorządów, chodzi m.in. o zachowanie dostępności miejsc użytku publicznego m.in. szkół, szpitali czy parków miejskich;);

9.    Nie maleją trudności w dostępie do świadczeń opieki zdrowotnej finansowej ze środków publicznych, system jest wciąż nieefektywny i mało przyjazny pacjentom (problemy z dostępem do lekarzy specjalistów; potrzeba przyjęcia i wdrożenia Narodowego Programu Ochrony Zdrowia Psychicznego na lata 2016-2020; brak efektywnego mechanizmu zagwarantowania dostępu do świadczeń medycznych, w przypadku powołania się przez lekarza na tzw. „klauzulę sumienia”, niedostateczna regulacja kwestii biotetycznych m.in. wątpliwości konstytucyjne związane z ustawą o leczeniu niepłodności);

10.    Brak skutecznych mechanizmów prawnych i działań państwa chroniących osoby starsze czy nieporadne przed nieuczciwymi praktykami handlowymi przedsiębiorstw, banków i tzw. parabanków (wzrasta liczba osób, które czują się oszukane przez akwizytorów podczas prezentacji lub przy sprzedaży bezpośredniej; brak łatwo dostępnych list ostrzeżeń publicznych przed takimi działaniami);

Powyższe problemy oczywiście nie wyczerpują listy zagrożeń. Nie można też bezwzględnie stwierdzić, który z nich jest bardziej pilny do rozwiązania. Jest to wybór wynikający z analizy tysięcy skarg napływających do Biura RPO oraz oceny zmian w naszym kraju z punktu widzenia misji Rzecznika. Wiele z tych problemów jest sygnalizowanych już od lat, podejmowane są też odpowiednie, mieszczące się w kompetencjach Rzecznika, działania. Jednak istotne efekty w dłuższym czasie może przynieść tylko właściwa polityka państwa, aktywność samorządów i determinacja społeczeństwa obywatelskiego. Dlatego jest tworzony i podawany do wiadomości publicznej ranking, jako lista wyzwań, przed którymi dzisiaj stoimy.

Link do całości dokumentu.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Strażnicze kursy online:
  • otwarty kurs internetowy “Na straży”
  • praktyczna edukacja prawna w szkole
  • System Analizy Orzeczeń Sądowych
Poznaj przedmioty inspirowane watchdogami!

Wesprzyj kampanię “Dbamy o lepszą codzienność”.

Monitoruj, kontroluj, działaj!

Sprawdź naszą ofertę edukacyjną.

Baza Inicjatyw Strażniczych

Poznaj polskie projekty, osoby i organizacje watchdogowe.

Strona używa ciasteczek. Polityka prywatności