STRONE PROWADZI
SIEĆ OBYWATELSKA
WATCHDOG POLSKA

biuro@siecobywatelska.pl
UL. URSYNOWSKA 22/2
02-605 WARSZAWA
DESIGN: RZECZYOBRAZKOWE.PL

Działania organizacji strażniczych w kwietniu 2016 roku

W minionym miesiącu do najważniejszych inicjatyw należały te dotyczące praw reprodukcyjnych, ustawy antyterrorystycznej oraz kwestii szeroko pojętej dyskryminacji. Ukazało się także kilka ważnych raportów – Federacji na Rzecz Kobiet i Planowania Rodziny, Towarzystwa Edukacji Antydyskryminacyjnej czy Forum Odpowiedzialnego Biznesu. Zobacz, jak organizacje strażnicze działały w kwietniu.

Prawa człowieka

W kwietniu Amnesty International, zaniepokojona informacjami o „antyimigranckich patrolach bezpieczeństwa” w Łodzi oraz okolicach, zainterweniowała w ich sprawie, zwracając się do lokalnych władz z prośbą o podjęcie działań. Wszystko to właśnie za sprawą informacji o organizowanych przez ONR grupach, które miałyby „patrolować” okolice łódzkiego ośrodka dla uchodźców.

Temat nacjonalistycznej organizacji pojawił się także w Białymstoku, gdzie  tamtejsza Kuria Metropolitalna wydała oświadczenie w sprawie mszy świętej z udziałem osób należących do ONR-u. Kuria przepraszała za zachowanie członków organizacji w katedrze białostockiej w sobotę 16 kwietnia. Jak można przeczytać w wydanym oświadczeniu: Kuria zapewnia, iż Kościół białostocki jest apartyjny i jest mu obcy nacjonalizm. Działania Obozu Narodowo-Radykalnego krytykowała m. in. Otwarta Rzeczpospolita (http://www.otwarta.org/msza-z-flagami-onr/).

Ustawa antyterrorystyczna

Rząd opublikował 27 kwietnia projekt nowej ustawy antyterrorystycznej, która jak ostrzega Panoptykon wprowadzić ma możliwość blokowania stron internetowych oraz uznawania każdego obcokrajowca za podejrzanego o bycie zagrożeniem. O pomyśle rządzących wypowiedział się m. in. Tomasz Borkowski, który, odnosząc się do spraw bezpieczeństwa podczas Światowych Dni Młodzieży i szczytu NATO, uznał, że ustawa tak naprawdę tylko utrudni skuteczną ochronę, ponieważ wprowadzi duże zamieszanie w sektorze bezpieczeństwa, co jedynie skomplikuje jego zapewnienie (całość tekstu dostępna tu: http://m.krytykapolityczna.pl/artykuly/kraj/20160427/ustawa-antyterrorystyczna-czy-antyopozycyjna). Panoptykon podkreśla także, że władze nie planują prowadzenia publicznych konsultacji w sprawie wspomnianej ustawy. Można będzie jednak o niej porozmawiać podczas spotkania zorganizowanego przez Rzecznika Praw Obywatelskich, które odbędzie się 6 maja (https://www.rpo.gov.pl/pl/content/konsultacje-publiczne-dla-NGOs-ustawa-antyterrorystyczna).

Przeciwdziałanie dyskryminacji

W kwietniu ukazał się także raport Towarzystwa Edukacji Antydyskryminacyjnej.  W dokumencie opisano ponad 70 przypadków przemocy wywołanej stereotypami oraz szkolnej dyskryminacji, o których mowa była w ciągu minionego roku. Zespół badawczy TEA monitorował 20 portali regionalnych z całej Polski, Gazetę Wyborczą oraz wszystkie jej lokalne dodatki. Odnotowano około 6 przypadków przemocy każdego miesiąca – w raporcie napisano m.in. o samobójstwie nastoletniego Dominika z Bieżunia wyzywanego w szkole od „pedałów”, opresyjny regulamin wchodzenia do klasy w szkole w Legnicy, molestowanie seksualne uczennicy w Chodzieży, czy język nienawiści, którym posługują się nauczyciele (Zróbcie porządek z tymi pedałami, a nie z nami – krzyczała nauczycielka historii podczas  Marszu Równości w Gdańsku).

Zebrane informacje potwierdzają to, co TEA zawarła już w ubiegłorocznym raporcie (“Dyskryminacja w szkole – obecność nieusprawiedliwiona”): że przemoc wśród młodzieży jest nierozerwalnie związana ze statusem materialnym, płcią, niepełnosprawnością, wiekiem czy pochodzeniem etnicznym.  

Prawa reprodukcyjne

Federacja na Rzecz Kobiet i Planowania Rodziny sprzeciwia się projektowi ustawy, który ograniczałby dostępność antykoncepcji awaryjnej. Jak podkreśla organizacja, byłoby to kolejne osłabienie równego traktowania ze względu na płeć. Tabletka Ellaone, wokół dostępności której toczy się spór, to  antykoncepcja dopuszczona do sprzedaży na terenie Unii jako lek bez recepty decyzją Komisji Europejskiej ze stycznia 2015 r. W Polsce jest ona dostępna od kwietnia 2015 r. i mogą ją kupić osoby, które ukończyły 15 lat. Niedługo jednak mogą wejść w życie przepisy, przez które środek ten znów będzie do kupienia tylko na receptę. Nowelizacja już została przyjęta przez resort zdrowia, sam projekt trafił do konsultacji zewnętrznych. – Szacuje się, że rocznie w Polsce przeprowadza się od 80 do 200 tys. aborcji. Liczby te mogą poszybować w górę na skutek zmian prawnych szykowanych przez rząd – ostrzegali eksperci podczas debaty “Można było przed, czy będzie wolno po? Antykoncepcja awaryjna, przerywanie ciąży – czy mamy się czego obawiać?”, zorganizowanej 14 kwietnia przez Koalicję Mam Prawo w Sejmie. W gronie ekspertów znalazła się m. in  Draginja Nadaždin, dyrektorka Amnesty International.

Federa sprawdziła też, jakie są procedury dostępu do legalnej aborcji. Monitoringiem objęto 200 z 400 działających w kraju szpitali z oddziałami ginekologiczno-położniczymi w sześciu województwach: lubuskim, zachodniopomorskim, wielkopolskim, mazowieckim, małopolskim i śląskim. To właśnie z tych województw Federacja miała najwięcej sygnałów o utrudnianiu dostępu do legalnej aborcji. Jak można dowiedzieć się z raportu, w większości szpitali nie ma żadnej oficjalnej procedury, a pracownicy placówek nierzadko wymagają mnóstwa dodatkowych, niewymienionych przez ustawę lub z nią sprzecznych, dokumentów czy opinii – od konsultacji i konsyliów, poprzez specjalne komisje, aż po dodatkowe zaświadczenia, które pacjentka musi samodzielnie zdobyć (np. zgoda męża czy opinia dwóch lekarzy).

Całość raportu “„Dzień dobry, chcę przerwać ciążę…” O procedurach dostępu do legalnej aborcji w polskich szpitalach” dostępna tutaj: http://www.federa.org.pl/dokumenty_pdf/2016/RAPORT%20-%20SZPITALE%20-%20FEDERACJA.pdf.

Feminoteka z kolei zabrała głos w sprawie wyroku dla nastolatków, którzy stanęli przed sądem oskarżeni o zbiorowy gwałt. Stanowczo protestujemy przeciw wyrokom w zawieszeniu za zgwałcenia! – pisze fundacja.

Biznes

Raport “Odpowiedzialny biznes w Polsce. Dobre praktyki” to cykliczna publikacja Forum Odpowiedzialnego Biznesu, która podsumowuje działania firm w zakresie CSR w danym roku – najnowsze wydanie zaprezentuje dane z 2015 r. Publikacja stanowi największy w Polsce przegląd aktywności biznesu społecznie odpowiedzialnego. Jak podaje FOB, tegoroczna odsłona zebrała rekordową liczbę dobrych praktyk CSR (ang. Corporate Social Responsibility) – 813 (suma praktyk zgłaszanych po raz pierwszy i długoletnich; w ubiegłym roku łącznie było 684). Opublikowano również 454 nowe przykłady działań firm (w roku ubiegłym – 420), oraz 359 długoletnich, czyli takich, które opisane zostały we wcześniejszych edycjach Raportu, ale kontynuowano je w 2015 roku (w roku ubiegłym było ich 264).

W 2016 r., oprócz premiery Raportu w Warszawie, Forum Odpowiedzialnego Biznesu zorganizuje również  lokalne ogłoszenia Raportu w różnych regionach Polski. Spotkania są bezpłatne, skierowane do przedstawicieli firm, samorządów lokalnych, organizacji pozarządowych i okołobiznesowych oraz uczelni działających w danym regionie (http://odpowiedzialnybiznes.pl/ogloszenie-raportu/).

Rozwój społeczeństwa obywatelskiego

W kwietniu w Fundacji Batorego odbyła się debata ekspercka poświęcona problemom polskiego systemu wyborczego. Przedstawiciele środowisk akademickich, a także  think tanków podkreślali, że w pierwszej kolejności trzeba zastanowić się nad optymalnym dla Polski modelem reprezentacji. Uczestnicy dyskusji zastanawiali się m. in. czy czy ordynacja  ma odpowiadać na potrzeby wyborców, czy też np. ma kształtować ich kulturę polityczną, a także dlaczego system wyborczy nie sprzyja dochodzeniu do władzy nowych ugrupowań politycznych. Relacja ze spotkania jest dostępna tutaj: http://www.batory.org.pl/aktualnosci/systemy_wyborcze_jakie_wartosci.

Finanse publiczne

Forum Obywatelskiego Rozwoju alarmuje w sprawie finansów publicznych. “Rząd zamierza podporządkować fundusze UE pod „plan Morawieckiego” – pisze FOR i informuje, że połowa z biliona złotych, które w ramach tzw. „planu” rząd Beaty Szydło chce zainwestować w budowanie „silnej polskiej gospodarki”, to po prostu zagwarantowane Polsce w 2013 r. fundusze unijne na lata 2014-2020, które i tak zostałyby wydane  – bez względu na to, czy  powstałby “plan Morawieckiego”, czy nie. Jak pisze FOR, rząd wprowadza więc opinię publiczną w błąd, przedstawiając zwykły harmonogram korzystania z unijnych pieniędzy jako nowość. Organizacja dodaje też, że nie jest to tylko komunikacyjna manipulacja, lecz także błąd merytoryczny: zasady wydawania unijnych funduszy zostały bowiem szczegółowo ustalone przez Polskę z Komisją Europejską w styczniu 2015 r., a podporządkowanie funduszy do „planu Morawieckiego” byłoby równoznaczne z rozpoczęciem kolejnych wyczerpujących dyskusji z Komisją Wenecką – to natomiast wstrzymałoby wypłacenie pieniędzy nawet na rok. Dlatego też, jak wskazuje FOR, jedynym sposobem na dopasowanie funduszy europejskich pod plany rządu pozostaje nieetyczne wpływanie przedstawicieli władzy na wyniki konkursów o unijne wsparcie.

FOR alarmuje też, że rząd cofnął reformę procedury karnej, otwierając tym samym furtkę do omijania prawa przez służby. Nowa ustawa ma cofnąć skutki tzw. „wielkiej reformy”. Władza bynajmniej nie poprzestała tylko na cofnięciu uprzednio przeprowadzonej reformy:  podczas prac legislacyjnych wprowadzono poprawkę zawierającą nową, szkodliwą regulację. Chodzi o zmienione brzmienie art. 168a oraz dodatkowy przepis art. 168b Kodeksu postępowania karnego, które eliminują możliwość stwierdzenia przez sąd, że uznanie określonego dowodu
postępowaniu karnym jest niedopuszczalne z uwagi na jego pozyskanie w drodze czynu zabronionego. Zmiany te otwierają organom ścigania i służbom specjalnym, jak wskazuje FOR,  drzwi do omijania prawa.

Puszcza Białowieska

Greenpeace, WWF, Dzika Polska, ClientEarth, Greenmind, Ogólnopolskie Towarzystwo Ochrony Ptaków i Pracownia na rzecz Wszystkich Istot złożyły w kwietniu skargę do Sekretarza Generalnego Komisji Europejskiej. Organizacje zaapelowały o interwencję w sprawie planowanej wycinki Puszczy Białowieskiej,  jedynego obiektu przyrodniczego Światowego Dziedzictwa UNESCO w Polsce.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Strażnicze kursy online:
  • otwarty kurs internetowy “Na straży”
  • praktyczna edukacja prawna w szkole
  • System Analizy Orzeczeń Sądowych
Poznaj przedmioty inspirowane watchdogami!

Wesprzyj kampanię “Dbamy o lepszą codzienność”.

Monitoruj, kontroluj, działaj!

Sprawdź naszą ofertę edukacyjną.

Baza Inicjatyw Strażniczych

Poznaj polskie projekty, osoby i organizacje watchdogowe.

Strona używa ciasteczek. Polityka prywatności