STRONE PROWADZI
SIEĆ OBYWATELSKA
WATCHDOG POLSKA

biuro@siecobywatelska.pl
UL. URSYNOWSKA 22/2
02-605 WARSZAWA
DESIGN: RZECZYOBRAZKOWE.PL

Raport z monitoringu konfliktu interesów w administracji publicznej

Załączniki

Fundacja im. Stefana Batorego wydała publikację pt. “Konflikt interesów w polskiej administracji rządowej – prawo, praktyka, postawy urzędników” autorstwa Grzegorza Makowskiego, Natalii Mileszyk,  Konflikt interesow w administracji rzadowej_raportRoberta Sobiecha, Anny Stokowskiej i Grzegorza Wiaderka.

Metoda monitoringu polegała na:

Etap I: Przygotowaniu ekspertyzy dotyczącej istniejących regulacji prawnych umożliwiających kontrolę i zapobieganie negatywnym skutkom konfliktu interesów.  Jak piszą autorzy „Z jednej strony, była ona formą  przygotowania do realizacji właściwych etapów monitoringu, z drugiej zaś strony stanowiła  analizę danych zastanych i miała dostarczyć podstaw sformułowania rekomendacji w zakresie tworzenia priorytetów polityki publicznej wobec konfliktu interesów”.

Etap II: Rozesłanie do ministerstw wniosku o informację publiczną z następującymi pytaniami:

  • Czy  istnieją  w  Państwa  ministerstwie  jakiekolwiek  dokumenty  (na  przykład  kodeksy  etyczne,  zapisy  w  regulaminach,  zarządzenia  ministra,  wytyczne  dla  dyrektorów  i  kierowników  wydających  zgody  na  podejmowanie  dodatkowego  zatrudnienia  lub  wewnętrzne programy i strategie) opisujące, czym jest konflikt interesów, instruujące, w jaki sposób postępować w takich sytuacjach, tworzące wewnętrzną „politykę” instytucji wobec konfliktu interesów? Jeśli takie dokumenty istnieją, prosimy o podanie ich nazw oraz  dat opracowania i przesłanie w wersji elektronicznej (….);
  • Czy pracownicy Państwa ministerstwa są informowani o sytuacjach, w których może pojawić się konflikt interesów, i o zagrożeniach z nim związanych? Jeśli tak, prosimy o krótki opis tego, w jaki sposób są informowani;
  • Czy  Państwa  ministerstwo  w  latach  2010–2013  organizowało  dla  swoich  pracowników  szkolenia  poświęcone  w  całości  lub  choćby  w  części  problematyce  konfliktu  interesów?   Jeżeli  tak,  prosimy  o  podanie  ich  listy  i  przesłanie  ich  programów  (…);
  • Czy pracownicy Państwa ministerstwa są zobowiązani do wypełniania deklaracji o istnieniu konfliktu interesów (lub jego braku)? Jeśli tak, prosimy o krótką informację o tym na jakiej podstawie (na przykład prawnej lub wynikającej z wewnętrznych regulacji)  i w jakich sytuacjach powstaje taki obowiązek, czy i ewentualnie w jaki sposób takie deklaracje są weryfikowane, czy i ewentualnie w jaki sposób są rejestrowane i (lub) przechowywane, ile łącznie takich deklaracji złożono w latach 2010–2013;
  • Czy w latach 2010–2013 zgłoszono do Państwa ministerstwa jakiekolwiek skargi na pracowników w związku z wystąpieniem konfliktu interesów? Jeśli tak, prosimy o podanie liczby zgłoszonych skarg, w podziale na lata, wraz ze sposobem ich rozstrzygnięcia;
  • Czy w latach 2010–2013 w Państwa ministerstwie toczyły się postępowania dyscyplinarne wobec pracowników związane z wystąpieniem konfliktu interesów? Jeśli tak, prosimy o  podanie  liczby  takich  postępowań,  w  podziale  na  lata,  wraz  ze  sposobem  ich  rozstrzygnięcia;
  • Czy w latach 2010–2013 w Państwa ministerstwie toczyły się postępowania karne wobec pracowników związane z wystąpieniem konfliktu interesów? Jeśli tak, prosimy o podanie liczby takich postępowań, w podziale na lata, wraz ze sposobem ich rozstrzygnięcia;

Treść zapytania konsultowana była między innymi z przedstawicielami Departamentu Służby  Cywilnej  w  Kancelarii  Prezesa  Rady  Ministrów  oraz  z  Biurem  Kadr,  Szkolenia  i  Organizacji w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych, które dodatkowo przesłało  do  resortów  własną  prośbę  o  udostępnienie  podobnych  informacji (spodziewano się, że Ministerstwo Spraw Wewnętrznych może uzyskać bogatsze informacje niż udzielone na wniosek o dostęp do informacji publicznej. Tak się jednak nie stało).

Etap III: Przeprowadzenie serii wywiadów pogłębionych z kluczowymi reprezentantami ministerstw: dyrektorami generalnymi i wskazanymi przez nich dyrektorami departamentów, które – według oceny tych pierwszych – były najbardziej narażone na negatywne skutki konfliktu interesów.

Uzupełnieniem trzeciego etapu monitoringu było badanie ankietowe na celowej próbie urzędników  administracji  rządowej  –  słuchaczach  szkoleń  i  kursów  prowadzonych  przez  Krajową  Szkołę  Administracji  Publicznej  i  Kancelarię  Prezesa  Rady  Ministrów.

Etap IV: Przeprowadzenie  spotkania  konsultacyjnego  poświęconego  interpretacji uzyskanych wcześniej danych i sformułowaniu rekomendacji wskazujących kierunki możliwych do przeprowadzenia zmian w zakresie zarządzania ryzykiem konfliktu interesów. Zdecydowaliśmy się na organizację trzech paneli: z przedstawicielami administracji centralnej, z przedstawicielami organizacji pozarządowych oraz z przedstawicielami środowisk naukowych i eksperckich.

***W projekcie pojęcie konfliktu interesów rozumiano jako:

(…) rzeczywiście występującą lub mogącą się pojawić sprzeczność między obowiązkami służbowymi a prywatnymi lub innymi interesami urzędnika, gdy dążenie do realizacji interesu prywatnego może godzić w dobro publiczne lub negatywnie wpływać na wykonywanie obowiązków służbowych.

Sprzeczność  ta  występuje  szczególnie  w  sytuacjach  opisanych  w  ustawach:  z  dnia
21 sierpnia 1997 roku o ograniczeniu prowadzenia działalności gospodarczej przez osoby pełniące funkcje publiczne (dalej UOPDG), z dnia 21 listopada 2008 roku o służbie cywilnej, z dnia 16 września 1982 roku o pracownikach urzędów  państwowych, ustawie Prawo zamówień publicznych oraz Kodeksie postępowania administracyjnego i jest związana z:


  • łączeniem funkcji publicznej z zasiadaniem w organach spółek  prawa handlowego oraz fundacji prowadzących działalność gospodarczą (szczególnie art. 4 pkt 1 i 4 UOPDG),
  • łączeniem  funkcji  publicznej  z  zatrudnieniem  w  spółkach prawa  handlowego
    (szczególnie art. 4 pkt 2 UOPDG),
  • posiadaniem większych niż 10% udziałów w spółkach prawa handlowego (szcze-
    gólnie art. 4 pkt 5 UOPDG),
  • prowadzeniem działalności gospodarczej  (szczególnie art. 4 pkt 6 UOPDG), prowadzeniem przez małżonka osoby pełniącej funkcję publiczną działalności  gospodarczej, która mogłaby budzić podejrzenie o stronniczość  lub interesow-
    ność (szczególnie art. 8 ust. 1 UOPDG),
  • naruszeniem zakazu zatrudnienia  przez podmioty, wobec których funkcjonariusz
    publiczny  podejmował  decyzję  w  okresie  roku  po  zaprzestaniu  pełnienia  funkcji
    publicznej (szczególnie art. 7 pkt 1 UOPDG),
  • naruszeniem  bezstronności  w  ramach  procedur  udzielania  zamówień  publicznych (szczególnie art. 17 Prawa zamówień publicznych),
  • naruszeniem bezstronności w ramach procedur podejmowania decyzji  administracyjnych (szczególnie rozdz. 5 Kodeksu postępowania administracyjnego),
  • publicznym  manifestowaniem  poglądów  politycznych  lub  przynależnością  do
    ugrupowania politycznego (szczególnie art. 76 ust. 1 pkt 4 i art. 78 Ustawy o służbie
    cywilnej),
  • zakazem  tworzenia  stosunku  podległości  służbowej  między  małżonkami oraz
    osobami pozostającymi ze sobą w stosunku pokrewieństwa (art. 79 Ustawy o służbie
    cywilnej),
  • zakazem  podejmowania  dodatkowego  zatrudnienia  lub  innych  zajęć  zarobkowych  bez  pisemnej  zgody  dyrektora  generalnego urzędu  oraz  wykonywania
    czynności lub zajęć sprzecznych z obowiązkami wynikającymi z ustawy lub podważających zaufanie do służby cywilnej (art. 80 Ustawy o służbie cywilnej),
  • zakazem  podejmowania  dodatkowego  zatrudnienia bez  uzyskania  zgody  kierownika  urzędu,  w  którym  jest  zatrudniony  (art.  19  pkt  1  Ustawy  o  pracownikach  urzędów państwowych),
  • zakazem wykonywania zajęć, które pozostawałyby w sprzeczności z jego obowiązkami
    albo mogłyby wywołać podejrzenie o stronniczość lub interesowność (art. 19
    pkt 2 Ustawy o pracownikach urzędów państwowych),
  • zakazem uczestniczenia w strajkach lub akcjach zakłócających normalne funkcjonowanie urzędu  albo w działalności sprzecznej z obowiązkami urzędnika państwowego (art. 19 pkt 3 Ustawy o pracownikach urzędów państwowych).

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

Strażnicze kursy online:
  • otwarty kurs internetowy “Na straży”
  • praktyczna edukacja prawna w szkole
  • System Analizy Orzeczeń Sądowych
Poznaj przedmioty inspirowane watchdogami!

Wesprzyj kampanię “Dbamy o lepszą codzienność”.

Monitoruj, kontroluj, działaj!

Sprawdź naszą ofertę edukacyjną.

Baza Inicjatyw Strażniczych

Poznaj polskie projekty, osoby i organizacje watchdogowe.

Strona używa ciasteczek. Polityka prywatności